Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka paralajmëruar se infrastruktura kryesore e eksportit të naftës së Iranit në Ishullin Kharg mund të bëhet objektiv i mundshëm ushtarak nëse Teherani vazhdon të kërcënojë ose sulmojë anijet që kalojnë nëpër Ngushticën e Hormuzit. Ky paralajmërim vjen në një moment kur tensionet në Lindjen e Mesme janë rritur ndjeshëm dhe tregjet globale të energjisë janë tepër të ndjeshme ndaj çdo zhvillimi në rajon.
Në një postim në rrjetet sociale, Trump deklaroi se forcat amerikane kishin “shkatërruar plotësisht” disa objektiva ushtarake në Ishullin Kharg, një zonë strategjike për Iranin. Megjithatë, ai theksoi se infrastruktura e naftës në këtë ishull nuk ishte shënjestruar deri tani. Sipas tij, kjo është një zgjedhje e qëllimshme për të shmangur përshkallëzimin e menjëhershëm të konfliktit dhe për të mbajtur të hapur mundësinë e de-eskalimit.
Ishulli Kharg konsiderohet pika më e rëndësishme e eksportit të naftës për Iranin. Rreth 90 për qind e dërgesave të naftës iraniane kalojnë përmes terminaleve të këtij ishulli, i cili ndodhet rreth 500 kilometra në veriperëndim të Ngushticës së Hormuzit. Për këtë arsye, çdo goditje ndaj kësaj infrastrukture do të kishte pasoja të mëdha për ekonominë e Iranit dhe për furnizimin global me energji.
Ngushtica e Hormuzit është një nga korridoret më strategjike detare në botë. Çdo ditë përmes saj kalon një pjesë e konsiderueshme e naftës që transportohet globalisht, veçanërisht nga vendet e Gjirit Persik drejt tregjeve të Azisë, Evropës dhe Amerikës. Për këtë arsye, çdo tension ushtarak që rrezikon lirinë e lundrimit në këtë ngushticë mund të ndikojë drejtpërdrejt në çmimet ndërkombëtare të naftës dhe në stabilitetin e tregjeve globale.
Në deklaratën e tij, Trump theksoi se Shtetet e Bashkuara nuk kanë ndërmend të ndërhyjnë në infrastrukturën energjetike iraniane nëse Irani nuk ndërhyn në lirinë e navigimit në Ngushticën e Hormuzit. Ai paralajmëroi se nëse Teherani, ose ndonjë aktor tjetër, përpiqet të bllokojë ose të sulmojë anijet tregtare në këtë rrugë strategjike, vendimi për të mos goditur terminalet e naftës mund të ndryshojë menjëherë.
Analistët e sigurisë ndërkombëtare vlerësojnë se një sulm ndaj Ishullit Kharg do të ishte një hap shumë serioz drejt përshkallëzimit të konfliktit. Një veprim i tillë mund të ulë ndjeshëm eksportet e naftës iraniane dhe të rrisë ndjeshëm çmimet globale të energjisë. Për më tepër, ai mund të shkaktojë reagim të fortë nga Irani dhe të përfshijë më shumë vende të rajonit në një krizë më të gjerë.
Ndërkohë, tregjet ndërkombëtare po ndjekin me kujdes zhvillimet. Çdo sinjal për tensione të reja në Ngushticën e Hormuzit zakonisht shkakton luhatje të menjëhershme në çmimet e naftës dhe në bursat globale, pasi ky korridor detar është thelbësor për furnizimin energjetik të shumë ekonomive të mëdha.
Situata mbetet e brishtë dhe analistët paralajmërojnë se çdo incident i ri në rajon mund të ndryshojë shpejt balancën e sigurisë dhe të ndikojë jo vetëm në Lindjen e Mesme, por edhe në ekonominë globale.
